Jade Gas компани Тавантолгойн нүүрсний давхаргын метан хийн төслийг хөгжүүлэлтийн шатанд шилжүүллээ

Одоогийн нөхцөл байдал

Монгол Улсын эрчим хүчний шилжилтийн стратегид маш том ахиц дэвшил гарч, Австралид төвтэй Jade Gas Holdings компани дэлхийн жишигт нийцсэн Тавантолгойн нүүрсний сав газарт хэрэгжүүлж буй TTCBM (нүүрсний давхаргын метан хий) төслийнхөө үнэлгээний шатыг албан ёсоор дуусгалаа. Улаан нуурын хийн талбайд өрөмдсөн хэвтээ олборлолтын хоёр цооногоос хий болон ус амжилттай гарч эхэлсэн бөгөөд энэ нь арилжааны ач холбогдол бүхий хийн асар их нөөц байгааг батлаад зогсохгүй, олборлох технологийн боломжтойг баталгаажуулав. Энэхүү үйл явдал нь Jade Gas компанийг Монголын цэвэр эрчим хүчний хараат бус байдлын гол тулгуур болох зорилт руу эргэлт буцалтгүй оруулж байна.

Тоон үзүүлэлтийн шинжилгээ

Үнэлгээний хөтөлбөр амжилттай өндөрлөснөөр төслийн хөгжүүлэлтийн дараах тодорхой тоон үзүүлэлтүүд тодорхой боллоо:

• Компани эхний ээлжинд нэг нүүрсний давхаргыг хамарсан 4.2 хавтгай дөрвөлжин километр талбайд хийн нөөцийн анхны бүртгэлээ хийлгэхээр бэлтгэж байна.
• Удахгүй батлагдах Үйл ажиллагааг хөгжүүлэх төлөвлөгөөнд модуляр LNG (шингэрүүлсэн байгалийн хий) нийлүүлэхэд зориулагдсан 175 цооног бүхий эхний ээлжийн өрөмдлөгийн ажлыг тусгажээ.
• Урт хугацааны төлөвлөгөөнд 30 гаруй жил үргэлжлэх 800 орчим цооног бүхий бүрэн хэмжээний олборлолтын схемийг боловсруулсан байна.
• Jade Gas компани нь зохицуулалтын болон анхан шатны хөгжүүлэлтийн үе шат руу шилжихэд шаардлагатай 4.5 сая австрали долларын санхүүжилттэй байна.

Зах зээлд үзүүлэх нөлөө

Тавантолгойн нүүрсний давхаргаас метан хийг арилжааны зориулалтаар олборлох нь Монгол Улсын хувьд цоо шинэ эргэлт юм. Түүхий нүүрсний экспорт болон импортын газрын тосны бүтээгдэхүүнээс түүхэн хамааралтай байсан манай улс энэхүү төслийн үр дүнд одоо байгаа уурхайн нөөцөөсөө цэвэр эрчим хүч гарган авах боломжтой болж байна. Модуляр LNG нийлүүлэх гол зорилтот зах зээл нь Өмнөговь бүсийн орон нутгийн тээвэр, уул уурхайн хүнд оврын техник, аж үйлдвэрийн эрчим хүчний хэрэгцээг хангахад чиглэнэ. Тавантолгой болон Оюутолгойд үйл ажиллагаа явуулж буй уул уурхайн акулууд дизель түлшийг дотоодын LNG-ээр орлуулснаар үйл ажиллагааны зардлаа үлэмж хэмжээгээр бууруулж, нүүрстөрөгчийн ул мөрөө эрс багасгах боломж бүрдэнэ.

Ирээдүйн төлөв хандлага

Монгол Улсын Эрдэс баялгийн мэргэжлийн зөвлөлд хийн нөөцөө албан ёсоор бүртгүүлсний дараа Jade Gas хөгжүүлэлтийн төлөвлөгөөгөө хурдасгах болно. Ирэх 12-24 сарын хугацаанд хөрөнгө оруулагчид 175 цооногийн өрөмдлөгийн хөтөлбөр болон модуляр LNG боловсруулах байгууламжийн бүтээн байгуулалтын ажлыг анхааралтай ажиглах болно. Хэрэв төлөвлөгөөний дагуу амжилттай хэрэгжвэл энэ төсөл нь Монголын эрдэс баялгийн эдийн засагт цоо шинэ дэд салбарыг бий болгоод зогсохгүй, томоохон хэмжээний нүүрсний уурхайнуудаас ялгарах метан хийг эдийн засгийн эргэлтэд оруулах бүс нутгийн жишиг тогтоох боломжтой юм.